© Sasquatsch
Laatste wijziging: 25 jun 2007

Dodelijke ongelukken in de Formule 1


Ayrton Senna da Silva

Imola, ItaliŽ, 1 mei 1994.


Op het moment dat Ayrton Senna op 1 mei 1994 aan de start staat van de Grote Prijs van San Marino, verreden te Imola, was hij drie maal wereldkampioen en had hij 41 Grand Prix gewonnen. Al bij zijn debuut in de Toleman in 1984 (10 jaar voor deze fatale Grand Prix) had hij grote indruk gemaakt door in een Toleman als tweede te eindigen in de verregende Grand Prix van Monaco. Als deze race niet voortijdig was afgevlagd had hij waarschijnlijk gewonnen, want de winnaar, Alain Prost, staat niet te boek als een gevierd regenrijder. Hij zou Alain Prost later nog veel tegenkomen op de circuits en deze confrontaties zouden niet de zachtzinnigste zijn.


Naar Williams

Na dit seizoen overgestapt te zijn van McLaren naar Williams-Renault, was Ayrton Senna een van de favorieten voor de wereldtitel, samen met de jonge Michael Schumacher, die voor het Benneton-Ford team uitkwam. Echter na de twee vorige races kon Senna niets van die favorietenrol waarmaken. Twee Grand Prix, twee pole-positions en twee keer uitgevallen.

Al voor de start van het seizoen voelde Senna zich niet geheel gelukkig met de nieuwe Williams. Door de afschaffing van de actieve vering en het protest van William en McLaren daartegen, was de Williams FW15D zonder actieve vering pas eind januari klaar voor de eerste tests, dit in tegenstelling tot Benetton, die al begin januari volop aan het testen waren. Daarnaast voelde Senna zich niet lekker in de Williams. Senna: "I am uncomfortable in the car, it all feels wrong. We changed the seat and the wheel, but even so I was already asking for more room." Patrick Head, de ontwerper van de Williams, haalde toen een stuk uit het chassis van de Williams om Senna meer ruimte te geven. Maar ook de nieuwe, passieve, Williams FW16 had zijn problemen. De wagen was springerig en onstabiel, met aerodynamische tekortkomingen dat de revolutionaire achterwielophanging niet kon maskeren.


De eerste races van 1994

In de eerste race van het seizoen wist Senna met veel kunst en vliegwerk Schumacher achter zich te houden, maar tijdens de race viel hij tijdens de pitstops terug tot achter de Duitser. Dit doordat de Renault V10 motor meer benzine nodig heeft dan de Ford-Zetec V8 motor. Ayrton reed op de limiet om maar in de buurt van Schumacher te kunnen blijven. In ronde 56 ging het alsnog mis als hij spint. Senna: "There was nothing wrong with the car, just a mistake on my part."

Tijdens de tweede Grand Prix van de Pacific, verreden op het circuit van Aida in Japan, kwam Senna niet verder dan de eerste bocht. Hij was de snelste in beide kwalificatiesessies, maar werd geraakt door de laat remmende Mika Hakkinen, zijn voormalige teamgenoot in de McLaren, waardoor hij spinde en vol werd geraakt door Nicola Larini in de Ferrari, waardoor zij beide uit de race waren.

Wat een grote uitdaging had moeten worden werd al snel een nachtmerrie. Schumacher, winnaar van beide races had al een score van 20 punten terwijl Senna er 0 had. Dit zou moeilijk te achterhalen zijn omdat de Benetton de betere auto was. Ayrton's auto werd geplaagd door aerodynamische problemen "mainly on low and medium speeds curves", volgens designer Adrian Newey, Voor Imola werden verbeteringen in het vooruitzicht gesteld.


Een tragisch begin

Het weekend begon tragisch met de crash van Rubens Barichello op vrijdag, die weer bijkwam in het hospitaal op het circuit. Senna was bezorgd en geschokt en ging meteen naar zijn vriend toe om hem bij te staan.

Kort nadat Senna zijn derde opeenvolgede pole-position had behaald (en 65ste in zijn carriere) verongelukt Ronald Ratzenberger dodelijk. Zoals altijd was Senna bezorgd om veiligheid en ging meteen kijken in de bocht van de crash. Nadat hij weer terugkwam in de pits huilde hij openlijk. Het was geen wonder dat hij aangeslagen was. Dit was het eerste dodelijke ongeluk in de Formule 1 sinds de Italiaan Ricardo Paletti op 13 juni 1982 omkwam bij de start van de Grand Prix van Canada. Ratzenberger was de 32ste dode op een Formule 1 circuit.

Die zondag was Ayrton anders dan anders. In plaats van joviaal en vol energie de pits in te komen zoals gewoonlijk, gedroeg hij zich vreemd. Hij was teruggetrokken en in gedachten verzonken. Volgens Valťrie Jorquera, een populaire scheikundige van Elf, was Senna bezorgd en bleek sionds de crach van Rubens Barichello op vrijdag, iets dat door Rocardo Patrese werd beaamd. Voor en tijdens de warm-up gedroeg hij zich normaal en had hij een praatje met Berger een Lauda op weg naar de briefing, Hij praatte ook gewoon tegen de pers over hoe zijn auto zich gedroeg: "My car is difficult to drive here, it is nervous. The track is slippery and dangerous. There are not enough run-off areas ..."


De voorbereidingen

Tijdens de voorbereidingen op de race veranderde zijn gedrag. Hij arriveerde om 1.47 in de pits en deed er langer over dan normaal om in te stappen, Hij bestudeerde de auto behoedzaam, waarbij hij minutenlang niet bewoog, alsof hij aan het bidden was. Tenslotte keek hij nog een keer over de auto van voor naar achteren voordat hij zijn helm opzette. Hij scheen te voelen dat hij vandaag iets extras nodig had om te winnen. Toen hij instapte leek hij vreemd en bedroefd. En in plaats van de normale twee ronden, reed hij nu drie ronden om de baan te verkennen.

Vlak voor de race vroeg hij om een Oostenrijkse vlag, die hij opborg in zijn auto, om zijn overwinning te kunnen vieren ter nagedachtenis aan de Oosternrijker Roland Ratzenberger.


De start

De start van de race was chaotisch. Pedro Lamy zag niet dat JJ Lehto zijn auto was afgeslagen en reed hard tegen de achterkant van de Benetton aan. De race had gestopt moeten worden doordat onderdelen van beide wagens over de baan verspreid lagen, maar de race officials stuurden de safety car naar buiten. Senna was de race goed gestart en had de leiding achter de safety car.


Het ongeluk

Bij het begin van de vijfde ronde verliet de safety car de baan en werd de race hervat. Bij het ingaan van de volgende ronde passeerde Senna de finish lijn voor de laatste keer, 0,675 seconde voor Michael Schumacher . Bij het naderen van de Tamburello bocht om ca 2.18 uur leek het alsof de onderkant van de Williams de grond raakte en Senna verloor de control voer de wagen.

In de vorige ronde was hij op dat punt iets van het gas afgegaan om dat punt met 303 km/uur te passeren (in de kwalificatie reed hij daar 312 km/uur). In die fatale ronde reed hij ca 310 km/uur. De wagen vloog van de baan over een smal stuk asfalt en crashte in de muur. Er was geen gravel-trap of andere vertragende middelen toegepast. De rechtervoorband van de Williams raakte als eerste de muur, vervolgens stuiterde de wagen terug richting de baan, spinnend voer het stuk asfalt naast de baan. Zeven seconden na de crash kwam de wagen tot stilstand. De rechter voorkant was verpletterd tot aan de cockpit. Het hoofd van Senna leek tweemaal te schudden, de eerste keer 1m 58s na de crash. Na de tweede keer bleef het roerloos.

De plaats van de crash, op de exacte plaats waar de Williams frontaal in de muur was gecrashed, werd gemarkeerd door een blauwe Rothmans vlag. Terwijl de dokters en medisch personeel koortsachtig werkten werd een groen kleed over het hoofd gelegd, Op de grond, waar Senna's lichaam op een stretcher was gelegd. was het onmogelijk om een langzaam uitdijende poel van bloed niet te zien.


De oorzaak

Er zijn drie theoriŽn in omloop over hoe het ongeluk heeft kunnen gebeuren.

De eerste theorie gaat over het afbreken van de stuurstang.

De tweede theorie gaat over een onderdeel waar Senna overheen zou hebben gereden.

De derde theorie gaat over het afkoelen van de banden door de safetycar situatie waardoor het hobbelige deel bij Tamburello zorgde voor het wegvallen van de neerwaarste druk onder de wagen.


Bron: The Senna Files